Eijk trekt aanvraag Yad Vashem-onderscheiding aartsbisschop De Jong in

Kardinaal Wim Eijk, aartsbisschop van Utrecht, heeft deze maand een aanvraag voor een Yad Vashem-onderscheiding voor kardinaal Jan de Jong ingetrokken. Dat bevestigt het aartsbisdom Utrecht tegen de NOS. De Jong (1885-1955) was tijdens de Tweede Wereldoorlog aartsbisschop van Utrecht. Vanwege zijn dappere houding werd hij in 1946 door paus Pius XII tot het kardinalaat verheven.

Het Israëlische Holocaustgedachteniscentrum in Jeruzalem, Yad Vashem, kent de eretitel ‘Rechtvaardige onder de Volkeren’ toe aan niet-Joden die zich tijdens de Tweede Wereldoorlog tegen de Jodenvervolging hebben verzet en daarbij grote risico’s voor zichzelf hebben genomen.

Aartsbisschop De Jong protesteerde tijdens de oorlog herhaaldelijk openlijk tegen de Duitse bezetter en ook tegen de maatregelen tegen de Joden en de deportaties van Joden. In zijn berichten voor de katholieken schroomde hij niet de Duitsers als ‘vijand’ aan te duiden.

Eijk reisde in januari vorig jaar persoonlijk naar Jeruzalem om de aanvraag voor de onderscheiding Yad Vashem toe te lichten. De toekenning leek een kwestie van tijd. Voor de dag van de uitreiking lag al een programma klaar, compleet met een symposium over De Jong. De sprekers waren al uitgenodigd. Alleen de datum stond nog niet vast. Maar eind maart doken er aanwijzingen op dat een naaste medewerker van De Jong geprobeerd heeft de rechtsgang tegen een oorlogsmisdadiger te beïnvloeden.

Die medewerker was mgr. Felix van de Loo (1886-1959). Ook hij sprak zich tijdens de oorlog krachtig uit tegen de Jodenvervolging. Maar stukken in onder meer het Nationaal Archief bevatten aanwijzingen dat hij na de oorlog geprobeerd heeft zijn neef Willem van de Loo (1909-1981) van het vuurpeloton te redden.

Willem van de Loo was als lid van een speciale SS-eenheid (het commando-Pieters) in de laatste weken van de bezetting actief betrokken bij het martelen en vermoorden van verzetsmensen en onderduikers in Brummen en het Gooi. Enkele van zijn slachtoffers waren Joden.

Hij werd in eerste instantie ter dood veroordeeld, maar in 1951 werd die straf in hoger beroep omgezet naar zeven jaar gevangenisstraf met aftrek en tbs voor onbepaalde tijd. Hij kwam in 1956 vrij nadat hij uitbehandeld was verklaard.

Betrokkenen bij de aanvraag willen weten of de berichten over de bemoeienis van Felix van de Loo met het proces tegen zijn neef kloppen en, zo ja, of De Jong daarvan op de hoogte is geweest. Ook willen ze weten of de katholieke kerk vaker heeft geprobeerd de bestraffing van katholieke oorlogsmisdadigers te beïnvloeden. Onderzoek daarnaar in archieven van het aartsbisdom zou door het aartsbisdom zelf worden gedwarsboomd.

Het aartsbisdom Utrecht zegt dat Eijk niet wil dat kardinaal De Jong en Yad Vashem in opspraak raken en dat de aanvraag daarom is ingetrokken. Het aartsbisdom stelt zelf geen onderzoek in. Het aartsdiocesaan bestuur sluit niet uit dat de aanvraag opnieuw wordt ingediend als de lucht door onderzoek van anderen is geklaard, meldt de NOS.

Bron: NOS Foto: Wikipedia

Leave a Comment

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

*