Groninger Martinikerk wekenlang dicht wegens herstelwerkzaamheden

Leestijd: 2 minuten
Maandag 5 februari 2024 ~ 11:22 uur ~ Bron: Redactie kerk/Gemeente Groningen ~ Beeld: Paul Maxis/Publiek domein

-Groningen- Het beroemdste kerkgebouw van Noord-Nederland, de Martinikerk in Groningen is vanaf vandaag een aantal weken gesloten voor publiek. De schilderingen en het pleisterwerk op de 12e-eeuwse gewelven worden geïnspecteerd op ouderdom en op scheuren door aardbevingsschade. Waar nodig volgt herstel.

Steigers, ladders en twee hoogwerkers staan in de kerk, opdat de schilderingen van dichtbij kunnen worden bekeken. Restaurateurs staan paraat om daarna -indien nodig- aan de slag te gaan als er herstelwerkzaamheden nodig zijn.

Uit veiligheidsoverwegingen is hét kerkmonument van Noord-Nederland (de oudste kerk van de stad Groningen) niet toegankelijk voor publiek. De werkzaamheden zullen naar verwachting tot 25 februari duren.

Eerste bisdom

Behalve voor de zondagse kerkdiensten is de kerk een belangrijk cultuurpodium en evenementenlocatie. Elk jaar bezoeken tienduizenden mensen de kerk. Ook kan de toren worden beklommen. Wie de nauwe trappen bestijgt, krijgt als beloning een fabuleus uitzicht over stad en ommeland, een aanrader.

De Martinikerk, vroeger Sint-Maartenskerk of Sint-Maartenskathedraal genoemd, is de oudste kerk van de stad Groningen. De kerk en de bijbehorende Martinitoren zijn vernoemd naar Sint Martinus/Sint Maarten. De huidige Martinikerk is een hallenkerk. De Martinikerk deed tijdens het kortstondige bestaan van het eerste bisdom Groningen (1559-1594) dienst als kathedraal.

d’olle Grieze

Maria op de troon van Salomo

Vele prachtige muur- en gewelfschilderingen zijn bewaard gebleven. De oudste nog bewaarde (muur)schildering dateert uit circa 1259 en stelt Maria op de troon van Salomo voor. Op de gewelven is een keur aan schilderingen te zien: florale motieven (uit de 13e eeuw, maar ook afbeeldingen van heiligen, zoals de tweeling Cosmas en Damianus, Christoffel en uiteraard Groningens schutspatronen Otger en Sint Maarten. Deze laatste schilderingen dateren uit circa 1480. Opmerkelijk zijn verder de schilderingen rondom het zogenaamde hemelgat.

Behalve een aantal afbeeldingen van jagende mensen (volgens sommigen met een enigszins erotische lading) zijn hier ook Vastelaovendfiguren afgebeeld, zoals een kinderbisschop. Rond 1540 werden de veertien muurnissen tussen de arcadebogen en de lichtbeuk in het koor beschilderd met taferelen uit het leven van Jezus Christus. Na de hervorming verdwenen de schilderingen in renaissancestijl onder een laag witkalk, maar in 1923 werden zij herontdekt en later gerestaureerd. De gewelfschilderingen in het schip werden pas bij de laatste restauratie blootgelegd en gerestaureerd.

De Martinitoren is de bekendste en met zijn 96,8 meter ook de hoogste toren van de stad Groningen. Voor de stadjers, de inwoners van de stad, heeft de toren de bijnaam d’ Olle Grieze, Gronings voor de ‘oude grijze’.