BRUSSEL De Orthodoxe Kerk viert Pasen aanstaande zondag, 12 april. Het verschil in de datum van Pasen tussen de Orthodoxie en de Westerse Kerk is te wijten aan verschillende berekeningsmethoden. De Oosterse Kerken bepalen de datum van Pasen volgens de oude Juliaanse kalender, een andere methode dan de Westerse Kerken, die de Gregoriaanse kalenderhervorming van de 16e eeuw volgen. Daarom kunnen de data van Pasen tot wel vijf weken verschillen. Soms vieren de Oosterse en Westerse Kerken het belangrijkste christelijke feest op dezelfde datum. De volgende gezamenlijke paasviering zal in 2028 plaatsvinden.
Er zijn in Europa en de wereld in totaal 260 miljoen oosters-orthodoxe christenen, waarbij het overgrote deel van deze groep in Europa is geconcentreerd. De orthodoxe christenen vormen de op één na grootste christelijke stroming, na de Katholieke Kerk.
De liturgie beschrijft Jezus’ hemelvaart uit de onderwereld na zijn “neerdaling in de hel” tussen kruisiging en opstanding. Volgens kenners illustreert het icoon “Anastasis” dit zeer duidelijk: “Jezus’ afdaling in de onderwereld, waar hij Adam en Eva, de eersten der verlosten, uit de hel leidt. De hymne verkondigt dat Christus de dood heeft overwonnen, uit de dood is opgestaan en dat wij allen door hem het eeuwige leven verkrijgen.”
Lange liturgieën
Opmerkelijk is dat niet alle gelovigen de volledige duur van de lange orthodoxe liturgieën bijwonen. “In die zin is er veel vrijheid binnen de orthodoxie.” Het zou wenselijk zijn, zegt hij, “om in ieder geval bepaalde elementen te vieren, zoals de lezingen, de preek als uitleg daarvan, of dat deel van de liturgie dat begint met de Geloofsbelijdenis.” De liturgie, legt hij uit, is het middel “waardoor men voor het eerst gemeenschap met Christus verkrijgt, en het gebed is de bemiddelaar tussen het heilige en het profane.” De volgorde van de woorden is belangrijk: “Daardoor wordt de gemeenschap bereikt.”
Een ander hoogtepunt van de orthodoxe Heilige Week is de metten op Witte Donderdag, met de lezing van twaalf evangeliën. Beginnend met een lange tekst van Johannes, beschrijven de daaropvolgende evangeliën de gebeurtenissen die leiden tot de kruisiging van Jezus. Hoewel de vele litanieën vaak dezelfde bewoordingen hebben, zijn het geen simpele herhalingen, “omdat een mens niet dezelfde persoon is. Noch op spiritueel, noch op fysiek niveau is de mens de persoon die hij of zij een minuut geleden was.” Net als het leven is de liturgie een reis. Elk moment dat men eraan deelneemt is een stap dichter bij God, de mensheid en de wereld.”
Tradities
Rode eieren: Eieren worden traditioneel op Witte Donderdag rood geverfd en symboliseren het graf en bloed van Jezus. Eten: Het vasten (geen vlees/zuivel) wordt verbroken op Paaszondag met een feestmaal, vaak met lamsvlees, paasbrood en koekjes. Diensten: De Paaswake in de nacht van zaterdag op zondag is het hoogtepunt, vaak met een processie met kaarsen. Men wenst elkaar een gezegend feest met de woorden “Christus is waarlijk opgestaan”
