Donderdag 18 juni 2026 – 06.14 uur Bron: Redactie Kerk/ARD – Beeld: Björn Sothmann
WURZBURG (D)/VATICAANSTAD Het Vaticaan inspecteert een van de bekendste religieuze ordes in Duitsland. Volgens omroep ARD bezoeken inspecteurs momenteel de Zusters van de Verlosser in Würzburg.
De Zusters van de Verlosser komen momenteel bijeen om hun toekomst te bespreken. Zusters uit Afrika en de VS zouden naar Wurzburg zijn gereisd voor een belangrijke interne conferentie. Tegelijkertijd heeft het Vaticaan echter inspecteurs naar de aldaar gevestigde orde gestuurd voor een zogenaamde apostolische visitatie. De experts hebben de taak om mogelijke misstanden binnen de Zusters van de Verlosser te onderzoeken. Als zij een noodzaak tot actie vaststellen, wordt van hen verwacht dat zij aanbevelingen voor verbetering doen. Zo beschreven verschillende mensen die dicht bij de rooms-katholieke orde staan de situatie aan publieke omroep ARD. De orde valt onder het gezag van het Vaticaan.
Experts onderzoeken de Zusters van de Verlosser
Dergelijke buitengewone onderzoeken, in kerkelijke terminologie ‘visitaties’ genoemd, zijn ongebruikelijk. Ze dienen om mogelijke conflicten op te helderen. Zuster Monika Edinger, Algemeen Overste van de Zusters van de Verlosser, bevestigde tegenover media het lopende onderzoek. Ze weigert commentaar te geven tijdens de lopende onderzoeken, “om de inspecteurs in staat te stellen hun belangrijke taak ongestoord uit te voeren.”
De Moeder Overste belooft transparantie
Volgens informatie van publieke omroep ARD zijn de deskundigen een canoniek jurist en een non. In een schriftelijke reactie verwelkomde de Moeder Overste de zeldzame gebeurtenis: “Wij steunen de bezoekers in hun taak met openheid en transparantie en zien met vertrouwen uit naar de resultaten van het bezoek in de toekomst.”
Thomas Schüller, hoogleraar canoniek recht aan de Universiteit van Münster, vertelde aan ARD dat een apostolisch visitatie plaatsvindt wanneer ernstige beschuldigingen worden gemeld aan het Vaticaan, met name aan de autoriteit die verantwoordelijk is voor religieuze ordes. Zo’n onderzoek is “geen gezellig onderonsje”, aldus Schüller.
Bronnen binnen de kerk vertelden de media dat het onderzoek onrust binnen de orde veroorzaakt. Het is nog onduidelijk wie er uit Rome is verschenen en wat het onderzoek precies zal inhouden. Er circuleren diverse speculaties binnen de orde, maar deze kunnen momenteel niet worden onderbouwd. De betreffende afdeling van het Vaticaan heeft nog niet gereageerd.
Zusters hebben verschillende panden verkocht
De Zusters van de Verlosser beheren diverse sociale instellingen in de regio Neder-Franken. Naast Duitsland zijn ze ook actief in de VS en Tanzania. Hun hoofdkantoor is gevestigd in het centrum van Würzburg. Ooit woonden er enkele honderden zusters in het gebouwencomplex. De orde is echter aanzienlijk gekrompen.
De zusters hebben hun hoofdverblijf enkele jaren geleden gerenoveerd en gedeeltelijk verhuurd. Twee jaar geleden overwogen ze de sluiting van een regionaal ziekenhuis, voornamelijk om financiële redenen. Recentelijk heeft de congregatie verschillende panden verkocht: in 2017 bijvoorbeeld een klooster in Lülsfeld, Neder-Franken, dat vervolgens in gebruik werd genomen door de omstreden organisatie ; Go & Change, een sektarische beweging die onder meer actief is op het gebied van conversietherapiën. Ook een pand in het Steinbachtal bij Würzburg werd enkele weken geleden verkocht. Momenteel beëindigen de zusters hun sponsoring van verschillende kleuterscholen.
Het is onduidelijk of vragen over de financiële situatie een rol zullen spelen bij het huidige bezoek. De leiding van de orde weigert commentaar te geven op een verzoek daartoe.
Een belangrijke commissie vergadert momenteel in de Orde
Voor de Zusters van de Verlosser komt het onderzoek op een cruciaal moment. Het zogenaamde Algemeen Kapittel is momenteel in zitting. Dit orgaan wordt beschouwd als het hoogste gezag van de orde; het kiest de Algemeen Overste, het hoofd van de zusters.
Volgens Moeder Overste Monika Edinger zal het Algemeen Kapittel ondanks de herziening zoals gepland doorgaan – met toestemming van Rome. Edinger wilde geen antwoord geven op de vraag of ze zich kandidaat stelt voor herverkiezing. Ze werd in 2013 verkozen tot Moeder Overste.
